Ўзбекистонда йиллик инфляция рекорд даражадаги 5,5 фоизгача пасайди

2026-йил май ойида Ўзбекистонда йиллик инфляция 5,5 фоизни ташкил этди. Бу ҳақда Миллий статистика қўмитаси хабар берди. 

Мазкур кўрсаткич инфляция кўрсаткичлари эълон қилина бошлаганидан бери энг паст кўрсаткич бўлди. Таққослаш учун, 2025-йил май ойида йиллик инфляция 8,7 фоиз, 2026-йил апрелида эса 7,0 фоиз бўлган. Яъни бир ой ичида йиллик нарх ўсиши 1,5 фоиз бандга, бир йил ичида эса 3,2 фоиз бандга секинлашган. 

Мева-сабзавот нархлари ҳисобга олинмаганда эса йиллик инфляция 5,8 фоизни ташкил қилган.

Май ойида истеъмол нархлари ойлик ҳисобда 0,2 фоизга ошди. Йил бошидан, яъни 2025-йил декабрига нисбатан нархлар 2,7 фоизга кўтарилган. 2025-йилнинг мос даврида бу кўрсаткич юқорироқ — 4,4 фоиз еди. Демак, инфлациянинг пасайиши фақат йиллик таққослашдаги техник омил емас, йил бошидан бери нархлар ўсиш суръати ҳам анча пастроқ шаклланмоқда.

Пасайишнинг асосий сабаби база еффектидир. 2025-йил май ойида електр енергияси, тармоқ ва суюлтирилган газ, шунингдек, автомобиллар учун метан нархларининг ошиши умумий нархлар базасини кескин юқорилатган еди. 2026-йил майида еса нархлар айнан ўша юқори база билан солиштирилгани учун йиллик инфлация статистик жиҳатдан пастроқ кўринди. Бошқача айтганда, бу аҳолига нархлар кенг кўламда арзонлашди дегани емас, балки нархларнинг ўсиш суръати анча секинлашганини билдиради.

Инфлация тузилмасида енг катта ўзгариш хизматлар сегментида кўринди. 2025-йил майида хизматлар бўйича йиллик нарх ўсиши 15,9 фоиз бўлган бўлса, 2026-йил майида бу кўрсаткич 6,1 фоизгача тушди. Ноозиқ-овқат маҳсулотлари бўйича ҳам йиллик инфлация 8,2 фоиздан 3,7 фоизгача пасайди. Озиқ-овқат маҳсулотларида еса аксинча, йиллик нарх ўсиши 5,3 фоиздан 6,7 фоизгача тезлашган. Шу сабабли умумий инфлациядаги пасайиш кўпроқ хизматлар ва ноозиқ-овқат товарлари ҳисобига юз берди.

Озиқ-овқат бозорида май ойида қарама-қарши динамика кузатилди. Бир томондан, гўшт маҳсулотлари сезиларли қимматлашди: суяк­сиз мол гўшти ой давомида 3,6 фоиз, суякли мол гўшти ва қўй гўшти 2,9 фоиздан, гўшт қиймаси еса 2,0 фоиз ошди. Йиллик ҳисобда қўй гўшти 22,8 фоиз, суяк­сиз мол гўшти 20,5 фоиз, суякли мол гўшти 19,0 фоиз қимматлашган. Бошқа томондан, мавсумий омиллар ҳисобига бодринг, помидор, бақлажон, булғор қалампири, саримсоқ, карам, пиёз ва картошка нархлари пасайган. Шу мавсумий арзонлашув ойлик инфлацияни паст ушлаб туришга ёрдам берган.

Бўлимлар кесимида енг юқори йиллик ўсиш суғурталаш ва молиявий хизматларда қайд етилди — 41,8 фоиз. Ресторанлар ва меҳмонхоналар хизматлари 8,1 фоиз, маиший товарлар ва турли хизматлар 7,4 фоиз, озиқ-овқат ва спирциз ичимликлар 6,6 фоиз, турар жой, сув, електр, газ ва бошқа ёқилғи турлари 6,3 фоиз қимматлашган. Енг паст йиллик ўсиш еса таълим хизматларида — 1,7 фоиз, уй-рўзғор асбоблари ва маиший техника сегментида — 2,5 фоиз, кийим-кечак ва поябзалда — 2,9 фоиз бўлган.

Ҳудудлар кесимида катта тафовут кузатилмаган. Енг паст йиллик инфлация Фарғона вилоятида — 5,0 фоиз, Жиззахда 5,2 фоиз, Хоразмда 5,4 фоиз бўлган. Енг юқори кўрсаткич еса Қашқадарёда 5,8 фоизни ташкил қилган. Қорақалпоғистон, Самарқанд, Сирдарё ва Тошкент шаҳрида йиллик инфлация 5,7 фоиз атрофида шаклланган.

Май ойидаги 5,5 фоизлик йиллик инфлация Марказий банкнинг ўрта муддатли 5 фоизлик инфлацион таргетига жуда яқинлашди. Ҳозирги кўрсаткич таргетдан атиги 0,5 фоиз банд юқори. Марказий банк ўзининг 2026–2028-йилларга мўлжалланган пул-кредит сиёсати асосий йўналишларида инфлацияни ўрта муддатда 5 фоизлик таргет даражасига йетказиш мақсадида йетарли даражада қатъий пул-кредит шароитларини сақлаб боришини билдирган.

Шу билан бирга, Марказий банк 2026-йил якунида инфлация 6,5 фоиз атрофида шаклланишини прогноз қилмоқда. Регулятор буни юқори инвестицион фаоллик, фискал харажатлар ва пул ўтказмалари ўсиши орқали ички талабнинг қўллаб-қувватланиши билан изоҳлайди. Яъни май ойидаги 5,5 фоизлик кўрсаткич таргетга яқинлашган бўлса-да, йил давомида талаб омиллари ва айрим тартибга солинадиган нархлар инфлацион босимни сақлаб қолиши мумкин.